ЎЗБЕК ТИЛИДАГИ “МАЪНАВИЯТ” УМУМИЙ СЕМАЛИ ЛЕКСЕМАЛАРНИНГ РУС ТИЛИГА ТАРЖИМАСИ
Мирҳайдарова Нодира Ҳаитбоевна
Гулистон давлат университети Рус тили ва адабиёти кафедраси катта ўқитувчиси, фалсафа буйича филология фанлари доктори (PhD).
Keywords: Маънавият, махсус тил базаси
Abstract
Маънавият” умумий мавзусидаги сўзларнинг ўзбек тилидан рус тилига таржималарини таҳлил қилар эканмиз, бу бирликларни адекват таржима қилиш учун алоҳида тил базаси зарурлигини тушунамиз. Бу тил базаси деганда лексик-семантик соҳада умумий семантик воситаларни ўрганиш тушунилади. Лексик-семантик майдон шаклидаги ёндашув парадигма элементларининг ўзаро семантик алоқаларини ойдинлаштиради. Масалан, “маънавият” умумий атамаси билан лексемалар орасидаги босқичма-босқич муносабатларни кузатамиз. Лексемаларни мураккаблиги ортиб боришига қараб таснифлашда бу мавҳум сўзларни ташлаб қўйиш, мувозанатсиз асбоб билан инверсия қилиш, бошқа сўз маъносини умумлаштириш каби таржима хатоларининг олдини олиш мумкин. “Маънавият” умумий атамаси бўлган лексемалар гиперсемадан “ахлоқ”, “маърифат” оралиқ маъноларига ажратилади.
References
1. Артемьева И. Теория и практика перевода –СПб: РГГМУ, 2020 – 130 с.
2.Бозоров О. Ўзбек тилида даражаланиш. ДДА. – Тошкент, 1997.
3.Искандарова Ш. Лексикани мазмуний майдон асосида ўрганиш муаммолари – Тошкент: Фан, 1998 – Б.3
4. Уфимцева А. Теория «семантического поля» и возможности их применения при изучении словарного состава языка Вопросы теории языка в современной зарубежной лингвистике — М., 1961.
5.https://hozir.org/ozbek-tilida-manaviyat-semali-leksik-birliklarning-semantik-ta.html?page=65














